André Romijn
André Romijn (1960) is een autodidactisch kunstenaar in portret- en figuratieve schilderkunst. Met olieverf en soms bladgoud creëert hij werken die de vrouw in haar kracht en gelaagdheid belichten – variërend van intieme studies tot monumentale composities. Zijn stijl combineert klassieke schildertechnieken met een eigentijdse gevoeligheid. Romijns werk is internationaal bekroond, tentoongesteld en opgenomen in particuliere collecties wereldwijd. Sinds oktober 2024 woont en werkt hij in de Engelse Kerk in Middelburg, waar hij naast het organiseren van culturele evenementen ook schilder- en tekenlessen verzorgt in zijn atelier.
Titel: Emma, Lady Hamilton as Bacchante naar George Romney | Afmeting: 151 x 117 cm | Techniek/materiaal: Olie op linnen | Creatie: 2020 | Verkoopprijs: nvt Privé Collectie
Emma Hamilton (1765–1815) was veel meer dan het beroemde model en de muze van de Engelse schilder George Romney. In Napels ontwikkelde zij haar Attitudes: performances waarin zij met lichaamshouding, gezichtsuitdrukking en draperieën figuren en emoties uit de klassieke oudheid tot leven bracht. Griekse, Etruskische en Romeinse kunst – van beschilderde vazen tot beeldhouwwerken – vormde daarbij een belangrijke inspiratiebron. Haar lichaam werd haar artistieke instrument.
Toen Emma in 1791 naar Londen terugkeerde, poseerde zij opnieuw voor Romney. In zijn Portrait of Emma Hart, Lady Hamilton, as a Dancing Bacchante is zij geen conventioneel, stilzittend model. Haar opgeheven arm, draaiende lichaam en wapperende blauwe sjaal maken het schilderij tot een bijna bevroren performance. De voorstelling sluit aan bij de beeldtaal waarmee Emma zelf in haar Attitudes beroemd was geworden. Romney vertaalde haar levende, theatrale verschijning naar schilderkunst.
In 2020 schilderde André Romijn deze compositie opnieuw, vrijwel op het formaat van Romneys oorspronkelijke doek. Daarmee wordt een beeld over meer dan twee eeuwen doorgegeven en telkens opnieuw geïnterpreteerd: de klassieke oudheid inspireerde Emma, Emma inspireerde Romney en Romney inspireerde Romijn.
Maar wie is hier de muze en wie de meester? Emma was model en inspiratiebron, maar tegelijkertijd performer en schepper van haar eigen beelden. Haar rol laat zien dat de traditionele scheidslijn tussen degene die inspireert en degene die creëert veel minder scherp kan zijn dan zij lijkt.
Titel: Porta Aurea | Afmeting: 100 x 80 cm | Techniek/materiaal: Olieverf, pastelpotlood en bladgoud op paneel | Creatie: 2023 | Verkoopprijs: nvt Privé Collectie
Een vrouw staat tussen twee diepe rode kleurvelden, met achter haar een verticale baan van bladgoud. Haar hand rust tegen haar borst, maar haar blik is naar buiten gericht. Ze kijkt de toeschouwer rechtstreeks aan. Eeuwenlang werd het vrouwelijke lichaam in de westerse schilderkunst veelal bekeken vanuit een mannelijk perspectief. De vrouw verschijnt als muze, model of ideaalbeeld: degene naar wie gekeken wordt. In Porta Aurea wordt die vanzelfsprekende verhouding verstoord. De geportretteerde wendt haar blik niet af. Ze kijkt terug. Daarmee verandert haar positie. Zij is niet uitsluitend het onderwerp van het schilderij, maar wordt zelf deelnemer aan de ontmoeting. Haar directe blik maakt de toeschouwer bewust van zijn eigen aanwezigheid: wie naar haar kijkt, wordt tegelijkertijd bekeken.
Het bladgoud versterkt die dubbelzinnigheid. Het verwijst naar een eeuwenoude traditie waarin goud het verhevene en kostbare markeerde, maar hier vormt het geen aureool. Het is een verticale doorgang — een porta aurea — waartegen een hedendaagse vrouw haar plaats inneemt.
Is zij dan muze of meester?
Titel: Harmony in Contrast | Afmeting: 125 x 75 cm | Techniek/materiaal: Oil and Gold Leaf on linen | Creatie: 2023 | Verkoopprijs: €3.750
De vrouwelijke figuur staat monumentaal en verstild tegenover een abstracte omgeving. Haar gesloten ogen onttrekken haar bewust aan de blik van de toeschouwer: zij kijkt niet terug, maar lijkt volledig in zichzelf gekeerd. Het diepe rood van de jurk contrasteert met het intense blauw, goud en groen van de achtergrond. Figuratie en abstractie, nabijheid en afstand, kracht en kwetsbaarheid bestaan naast elkaar. Binnen Muze of Meester? krijgt die verstilling een extra betekenis. De vrouw wordt bekeken, maar stelt zich niet beschikbaar aan onze blik. Haar aanwezigheid behoort in de eerste plaats aan haarzelf.
