Herontdekt: Caravaggio’s Meesterlijke Luitspeler
Een schilderij dat ooit door Sotheby’s en het Metropolitan Museum werd afgedaan als een kopie, blijkt met 85,7% waarschijnlijkheid een authentieke Caravaggio. Het gaat om De Luitspeler, dat sinds de 18e eeuw deel uitmaakt van de collectie van Badminton House in Gloucestershire, zo valt te lezen in een interessant artikel gepubliceerd in The Guardian 27 september 2025.
meester van het chiaroscuro en de rauwe realiteit
De analyse werd uitgevoerd door Art Recognition, een Zwitsers bedrijf gespecialiseerd in kunstauthenticatie, in samenwerking met de Universiteit van Liverpool. Dr. Carina Popovici, directeur, benadrukt dat “alles boven 80% zeer hoog” is. De AI-resultaten toonden een sterke overeenkomst met geauthenticeerde werken van Michelangelo Merisi da Caravaggio (1571–1610), de revolutionaire meester van het chiaroscuro en de rauwe realiteit.
De Luitspeler werd rond 1597 geschilderd, kort nadat Caravaggio door kardinaal Francesco Maria del Monte als protégé werd opgenomen. Het werk was bedoeld om zijn talent te demonstreren en maakte later deel uit van de beroemde Del Monte-collectie. In de late jaren 1620 verwierf kardinaal Antonio Barberini vijf Caravaggio’s, waaronder dit stuk. Een eeuw later kocht de 3e hertog van Beaufort het werk voor Badminton House.
Sotheby’s veilde het schilderij in 1969 als “naar Caravaggio” (£750) en in 2001 opnieuw als “kring van Caravaggio” (£71.000). De Britse kunsthistoricus en handelaar Clovis Whitfield herkende echter direct de kwaliteit en de nauwkeurige overeenstemming met de beschrijving van Giovanni Baglione (1642), die onder meer de dauwdruppels op de bloemen noemde.
AI-analyse bevestigt authenticiteit
De toeschrijving is lange tijd fel bediscussieerd. Terwijl sommigen, waaronder Keith Christiansen van het Met, het werk als een kopie bleven zien, bevestigt de nieuwe AI-analyse juist de authenticiteit. Opmerkelijk is dat de Wildenstein-versie van De Luitspeler – lange tijd als origineel beschouwd – een negatief resultaat opleverde. Ook luitexpert David Van Edwards wees op de onnauwkeurigheden in dat instrument, in tegenstelling tot de verfijnde precisie van de Badminton-versie.
Volgens jurist en kunstkenner William Audland KC is het nu duidelijk: “Een holistische blik wijst op de Badminton-versie als origineel. Het is een adembenemend schilderij.”
belangrijkste herwaardering van Caravaggio
De ontdekking markeert mogelijk de belangrijkste herwaardering van Caravaggio sinds de vondst van Judith onthoofdt Holofernes in 2014. Gezien de zeldzaamheid van zijn oeuvre – slechts enkele tientallen werken zijn bewaard gebleven – heeft de herattributie enorme impact.
Het schilderij bevindt zich momenteel in Londen. Whitfield hoopt dat het werk uiteindelijk in een publieke collectie terechtkomt.
